Sıtma Mikrobu
Plazmodiler amibe benzeyen, mikroskopta görülebilen tek hücreli
parazitlerdir. Çoğalmaları iki safhada olur. Birincisi, cinsî üreme
safhasıdır ve sivrisineklerde vukû bulur. İkincisi, cinsî olmayan
çoğalma safhasıdır ki, insan alyuvarlarında olur.
Enfeksiyonun kaynağı genellikle hasta bir şahıs veya belirtisiz bir
taşıyıcıdır. Sıtma, sivrisineklerle bulaştığı gibi, hastalıklı kan
nakilleriyle veya bulaşık şırıngalarla da geçebilir.
Plazmodiumların dört tipi vardır: Plazmodium vivax denilen tipi,
tersiyana sıtmasını yapar. Ateş 48 saatte bir yükselir. Asya’da,
Avrupa’da ve Akdeniz ülkelerinde bulunur. Afrikalılar buna karşı
dirençlidirler.
Plazmodium malaria, quartana sıtmasını yapar, 72 saatte bir ateş
yükselir. Az rastlanır. Hindistan, Asya ve tropikal Afrika’da
karşılaşılır.
Plazmodium ovale az bulunur. 48 saatte bir ateş yapar. Bilhassa Batı
Afrika’da vardır.
Plazmodium falciparum, tropikal bölgelerde, Güneydoğu Asya’da çok
görülen bu tip, en şiddetli seyreden sıtma şeklini yapar. Ateşler
daha uzun sürer. Nöbetler ortalama günaşırı gelişir.